Dünya Fındık Haftası’nda “Her Şey Fındık İçin” Sempozyumu Yapıldı

“Tarım Yoksa Ekmek Yok” “Dünya Fındık Haftası”

Ulusal Fındık Konseyi (UFK) tarafından her yıl Ağustos ayının ikinci haftasının Dünya Fındık Haftası olarak kutlanmasına yönelik verilen karara neticesinde; dünya fındık üretim ve ihracatının büyük kısmını gerçekleştiren ülkemizin ilk 3 üretici şehri arasında yer alan Sakarya’da fındığın önemi, tanıtımı ve tüketimine yönelik farkındalık oluşturulması amaçlanıyor.

Dünya Fındık Haftası etkinlikleri kapsamında Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası, “Her Şey Fındık İçin” isimli sempozyuma da ev sahipliği yaptı. Sempozyumda birbirinden önemli kişiler konuşmacı olarak yer alarak iklim değişikliği ve fındık, fındık ve sağlık, fındıkta verim ve kaliteyi artırmak, fındıkta hastalıklar ve zararlılar, Türkiye’de fındık yetiştiriciliğinde riskler ve fırsatlar, üretici örgütlenmesi ve refahı ile fındık kabuğunu dolduracak meseleler konularında konuşma gerçekleştirip bilgiler paylaşacaktılar

Sakarya Ticaret Borsası organizatörlüğünde gerçekleştirilen Dünya Fındık Haftası etkinliklerinde Sakarya Ticaret ve Sanayi Odası paydaş 0ldu.  Başkan Akgün ALTUĞ “Odamızda gerçekleştirdğimiz 6 oturumlu “Her Şey Fındık İçin” isimli sempozyuma katkı veren bu etkinliklerde emeği geçenlere teşekkür ediyorum.” dedi.

  SEMPOZYUMUN  Birinci Oturum İklim Değişikliği ve Fındık , FAO Kıdemli Program Koordinatörü Özcan TÜRKOĞLU , Rainforest Alliance Ülke Direktörü Osman Yalçın TEKİNASLAN “Fındık Üretimi, İklim Krizinden Derinden Etkileniyor.

TÜBİTAK MAM Başkan Danışmanı Doç. Dr. Cesarettin ALAŞALVAR “Fındık ve Sağlık”

Trabzon TB Meclis Başkanı  Sebahattin ARSLANTÜRK,Keşap Fındık Üreticileri Birliği Başkanı Mustafa ŞAHİN” Fındıkta Verim ve Kaliteyi Arttırmak “

Ondokuz Mayıs Üni. Ziraat Fak. Öğr. Üye. Doç. Dr. İslam SARUHAN “Fındıkta Hastalıklar ve Zararlılar”

Türkiye’de Fındık Yetiştiriciliğinde Riskler ve Fırsatlar Konuşmacılar: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üni. Ziraat Fak. Dek.  Prof. Dr. Taki DEMİR

Üretici Örgütlenmesi ve Refahı Konusunda  Üretici – Girişimci Emre PEKDEMİR , Üretici-İş İnsanı Yücel ÇELİK , Üretici – Girişimci – UFK Denetim Kurulu Üyesi  Alaattin Paşa KABA  Sunum Yaptılar

Değişen iklim koşulları nedeniyle, Türkiye fındık üretiminde önemli değişiklikler öngörüyor. Gerekli önlemler alınmazsa kayda değer verim düşüşleri yaşanabilecek. şimdiye kadar en yüksek verimin alındığı 250 metreye kadar olan bölgeler, önümüzdeki dönemde, küresel ısınma nedeniyle önemli sorunlara gebe. Fındık üretiminin daha yüksek rakımlara ve Batı Karadeniz’e doğru kayacağını ortaya koyan rapor, fındık üretiminin, özellikle toprak, yeraltı suları ve biyolojik çeşitlilik üzerinde önemli çevresel etkilere sahip olduğunu ortaya çıkarıyor. Öncelikle iklim değişikliğinin genelde küresel, özelde Türkiye ve Karadeniz Bölgesi’ndeki etkilerini ve gelecek dönemde yaşanabilecek değişiklikler ele alınıyor. Miras hukuku kaynaklı arazi parçalanması, üretici yaş ortalamasının yükselmesi, alan bazlı tarımsal teşvik sistemi gibi bir dizi “Yasalar-Mevzuatlar Kaynaklı Yapısal Sorunlar” da, fındık üretiminin sürdürülebilirliği konusunda önemli etkilere sahip. Sürdürülebilir fındık üretimi için, alana dair daha çok bilimsel araştırmaya, paydaşlar arası güçlü bir iletişim ve koordinasyona ve “Bütüncül Bir Kamusal Fındık Politikası”na ihtiyaç var.

Karadeniz ve Fındık, İklim Değişikliğinden Etkileniyor: Karadeniz, iklimsel olarak ciddi bir deği­şim içinde. Bu değişim, kıyı şeridinden başlayarak sıcaklık artışlarına ve yağış rejimlerinde önemli düzensizliklere neden oluyor. Yağış miktarı aynı kalsa da, fındık için daha önemli olan düzenli yağışta ciddi sorunlar yaşanıyor. Belli dönemlerde ani ve şiddetli yağışlar görülürken, belli dönem­lerde (Haziran-Temmuz Ağustos aylarında) yağış azalması ve hatta kuraklık görülüyor. Bu iklimsel değişiklikler, çok has­sas iklim koşullarına bağlı fındık bitkisini derinden etkiliyor.

Türkiye Fındık Haritası Değişiyor: Son derece özel bir iklim has­sasiyetine sahip fındığın, Karadeniz özelindeki bir başka çıkmazı, kuzey bölgesinin olmaması, daha doğrusu, kuzeyin Karadeniz’le sınırlanması. Dünyada iklim değişikliği sebe­biyle, hemen bütün bitki, mantar ve hayvan türleri, yani tüm flora ve fauna kuzeye doğru göç ediyor. Ne yazık ki fındığın da, -aynı kutup ayıları gibi- kuzeye doğru gidecek bir ala­nı yok. Denize dökülmemesi için, fındığın var olan şartlara uyum sağlaması ve/veya ekiminin yüksek rakımlara doğru kaydırılması gerekiyor. Araştırmalara göre bir başka olasılık da, fındığın verimli üretim alanının Batı Karadeniz’e doğru daha fazla kayması.

Uzun Dönemli ve Bilimsel Planlama İhtiyacı: Fındık çok yıllık bir bitki olduğundan, diğer tek yıllık bitkiler gibi, iklim değişikliğine, kuraklığa veya dona dayanıklı türlerle yıl ba­zında değiştirilmesi imkansız. Bu durum, uzun dönemli bir planlama ve arazi yönetimi ve tabii güçlü bir uyum programı gerektiriyor.

Külleme Tehdidi Büyüyor: İklim değişikliğinin bir başka sonucu ise, böcek, hastalık ve zararlılardaki artış. Özellikle sahil şeridindeki, 250 metreye kadar olan bölgelerdeki aşırı sıcaklık artışı, bu zararlıların birkaç kez ve daha fazla sayıda üremesine yol açıyor. 2013 yılında ortaya çıkan ve Erysiphe corylacearum isimli fungus türünün neden olduğu anlaşılan külleme hastalığı, şu ana kadar büyük rekolte ve kalite dü­şüklüklerine neden oldu ve bölgede kalıcı hale geldi.

Yeni Hastalık ve Zararlılar: Ancak tek tehdit elbette külle­me değil. Yeşil kokarcanın, sıcaklık artışlarıyla birlikte fındık üretim ve kalitesine verdiği zararlar artmış durumda. Yeni tehlike ise, yeşil kokarcanın benzeri olan kahverengi kokarca denilen bir böcek (Halyomorpha halys Stal). Zararlılardaki artışın iklim değişikliğiyle ilgisi kesin olmamakla birlik­te, istilacı türlerin artışları, dünyanın birçok yerinde yaşanıyor ve iklim değişikliği ile ilişkilendiriliyor.

Fire Oranlarında Artış: Son süreçte, hem zararlılar, hem de iklim normallerindeki değişiklikler nedeniyle sadece verim değil, kalite düşüşleri de dikkat çekiyor. Verimin aynı gözük­tüğü dönemlerde bile, zararlılar nedeniyle bozuk, küflü ve urlu olarak nitelenen fire oranlarındaki yüksek artış gözleniyor.

Ayakizi Küçük, Çevresel Etkisi Büyük: Fındık üretiminin, bitkinin yapısı ve üretim teknikleri nedeniyle karbon aya­kizi ve iklim değişikliğine etkisi çok yüksek değil. Ancak su kaynakları, toprak, biyolojik çeşitlilik ve ekosistem üzerinde önemli etkileri var. Bu alanda mutlaka kapsamlı ve süreğen araştırmalara ihtiyaç var.

Fındık Bitkisi, Ağaçsı Yapısı Nedeniyle Aynı Zamanda Bir Karbon Yutağı: İklim de­ğişikliğiyle mücadele açısından fındık bahçelerinin karbon tutma kapasitesinin yükseltilmesi pozitif bir etki yaratabilir. Ancak bir diğer sorun da, fındık bahçesi açmak için or­manların tahrip edilmesi. Bu konu sıkı bir denetimle şu anda tamamen kontrol altında. Ancak önümüzdeki dönemde, ik­lim değişikliği nedeniyle fındık üretim alanlarının yer değiş­tirmesi, daha yüksek alanlara taşınması gündeme gelebilir. Bu da fındık bahçeleri açmak için tekrar orman tahribatına girişilmesi riskini yaratabilir.

Fındıkta geç yapraklanma ve iklim koşullarına toleranslı genetiplerin belirlenmesi, Fındıkta verim ve kaliteyi artırıcı uygulamalar, Fındık alanlarında toplulaştırma ve yeni tarım modellerinin uygulamaya geçirilmesi, Fındık tarımında makineleşme, Fındıkta katma değerli yeni ürünlerin geliştirilmesi, Fındığın sağlık üzerindeki etkilerinin araştırılması, Fındıkta değerlendirme, tanıtım ve pazarlama gibi alt proje fikirlerinin tartışıldığı “Fındık Sempozyumu” oldukça verimli geçti.