Parası olmayan evinde otursun…

Parası olmayan evinde otursun…

Necdet Buluz

Tatil ya da seyahate çıkmak artık paraya dayalı. Parası olmayan hiç sesini çıkarmasın ve evinde otursun. Eskiden bir rezervasyonla iş bitiyordu. Şimdi kurallar değişti. Artık Trevi Çeşmesi’ne hızlıca bozuk para atmak ya da Teide Dağı’nda kar varken, 2 bin metre aşağıda insanlar denize girerken arabayla küçük bir tur yapmak mümkün olmayacak.

Veriler net: Turizmin yıl boyunca yayılması (destagionalizzazione) artsa da turistlerin merkezi noktalardan uzaklaştırılması yavaş ilerliyor. Kalabalıkları yönetmek, yerel halkı korumak ve kültürel mirası gözetmek için birçok belediye, akıllı şehir teknolojileri ve yapay zekayı kullanıyor veya turistik yerlerden gelir elde etmek amacıyla ücret uygulamalarına başvuruyor. Bu da turistler için ayrı bir yük getiriyor.

Roma bu konuda öncü şehir konumunda. Onaylanan ve bazı detayları tartışmalı olsa da Trevi Çeşmesi’ni yakından görmek isteyenlerden 2 Euro giriş ücreti alınacak ve alan, güvenlik bariyerleriyle sınırlanacak.

Yakında bu konu genişleyecek ve her şey paraya dayanacak.

Turist sayısındaki artış, bu yoğunluğu yönetme ve anıtları koruma gerekliliği ile belediyelerin gelir elde etme imkanları, birçok ikonik turistik noktada kontenjan uygulamaları ve ücretlendirmeleri gündeme getiriyor. 2026, “mordi e fuggi” (hızlı turizm) ve kısa tatiller açısından önemli bir değişimin yılı olabilir.

Bundan sonra, Capri adasındaki kayalıklar (Faraglioni) ve diğer noktalara motorlu teknelerle yaklaşmak da mümkün olmayacak. Amalfi ve Positano şehirleri ise Venedik modelini örnek alarak, giriş ücreti ve kişi sınırlaması uygulamayı planlıyor. Portofino’da ise bir uygulama aracılığıyla deniz ve karadan erişim sağlanacak, giriş 6.500 kişiyle sınırlandırılacak.

İtalya bu mücadelede yalnız değil. Tenerife’de, Teide Dağı’na çıkmak isteyenlerden 1 Ocak itibarıyla turla çıkanlar 10 Euro, tek başına yürüyenler 25 Euro ödeyecek. Hollanda, ünlü yel değirmenleri ve lale tarlalarıyla bilinen Zaanse Schans köyü için ücretli giriş uygulamasına geçiyor; gelecek bahardan itibaren bilet fiyatı 17,50 Euro olacak.

Norveç’te kruvaziyer yolcuları için ve Edinburg’da ünlü sokak sanatçıları festivaline 5 geceden kısa konaklayacak ziyaretçilerden ücret alınacak. Özetle, aşırı turizmle mücadelede plansız ve spontane tatiller yapmak giderek zorlaşıyor.

“Parası olmayan evinde otursun” diyoruz. Yalan mı yani? Her şey paraya dayalı olacaksa olacağı da budur.