...
HAVA DURUMU
SAKARYA

- Hoşgeldiniz - Sitemizde 34 Kategoride 15632 İçerik Bulunuyor.

SON DAKİKA

Anarşizm

14 Mayıs 2022 - kez okunmuş
Ana Sayfa » ana manset»Anarşizm
Anarşizm

Anarşizm Bir toprağın etrafını çitle çevirip “Burası benimdir” diyen ve buna inanacak kadar saf insanları bulabilen ilk kişi, aynı zamanda uygar toplumun da kurucusu oldu.

O zamanlarda biri çıkıp çitleri söküp, insanlara “Sakın dinlemeyin bu sahtekârı, meyveler herkesindir, toprak hiç kimsenin değildir ve bunu unutursanız mahvolursunuz” diye haykırsaydı işte o kişi, insan türünü nice suçlardan, nice savaşlardan ve nice cinayetlerden kurtarmış olurdu.

Anarşizm, Yunanca olumsuzluk ifade eden “an” ve kral, yönetici güç anlamına gelen “arche” kelimelerinin birleşimiyle, yöneticisi olmayan toplumu ifade ederken kullanılır.

Bir yöneticiye gerek olmadan da toplum olmak mümkün diyen, yani anarşizmi benimseyen bu kişilere de anarşist denir. Anarşizm terimini bu anlamda ilk kullanan kişi ise William Godwin’dir.

Anarşizmi; Bireyci Anarşizm, Karşılıkçı ve Dayanışmacı Anarşizm, Kolektivist Anarşizm, Komünist Anarşizm ve Anarko-sendikalizm gibi bölümlere ayırabiliriz. Bireyci Anarşizm bireylerin mülkiyet hakkına karşı çıkmaz. Yani insanlar bir şeylere sahip olabilir. İnsanların topluma değil, diğer bireylere karşı sorumlu olduğunu söyler. Henry Thoreau bu görüşün önemli bir ismidir.

Karşılıkçı Anarşizm diğer adıyla Mutualizm’e göre bireylerin devlet otoritesi altında yaşamaktansa, birbirleriyle gönüllü anlaşmalar düzenledikleri toplumlarda yaşaması öngörülür. Federasyon, özgür ortaklık, gönüllülüğe dayanan sözleşmeler, kredi ve para reformu bu görüşün önemli kavramlarıdır. Mutualistler, işçilerin rekabet etmesini değil, firmaların işçiler için rekabet ettiği bir düzen sağlamak adına; kar, kredi ve faizi kaldırarak, fiyatları işçinin kazancına uygun bir seviyeye çekmek ister.

Anarşizmin en önemli isimlerinden Proudhon bir mutualisttir.

Kolektivist Anarşizm devletin yıkılması ve bireysel özgürlüğün sağlanmasının ancak yıkıma dayalı bir devrim ile mümkün olduğunu söyler.

Onlara göre üretim araçlarının ortaklığı söz konusudur.

Bu anarşizm türünün en önemli temsilcisi ise yıkımın aynı zamanda yaratıcı bir eylem olduğunu belirten Bakunin’dir. Üretim araçlarının mülkiyeti yetmez, her bir ürün de ortak olmalı diyen görüş ise Komünist Anarşizmdir.

Herkes yeteneklerine göre çalışırken, ürünler de ihtiyaca göre dağıtılır. Ya da diyelim ki bir fabrikada çalışıyorsunuz. Fabrikanın artı değerine yani karına ve kaynaklarına özgürce erişebildiğinizi düşünün. Bu fikir hoşunuza gittiyse o halde siz Anarko-Komünizm adı verilen bir anarşistsiniz.

Enes Dönmez – Marmara Üniversitesi – Sosyal Bilimler Enstitüsü Doktora öğrencisi

Facebook Hesabınızla Yorum Yapabilirsiniz

YORUMLAR

İlgili Terimler :

BENZER HABERLER

KÖŞE YAZARLARI

Tüm Yazarlar
error: İçerik korunmaktadır !!