Sansür Yasasına Hayır

Gündeme “Dezenformasyon Yasası” olarak gelen fakat kamuoyunda “Sansür Yasası” olarak bilinen basın kanunu teklifi, TBMM’ye getirilmek üzere. Bu yasa teklifi kabul edilirse sosyal medyada yaptığınız bir paylaşımdan dolayı bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası alabilirsiniz. Yalnızca basın emekçilerini değil tüm sosyal medya kullanıcılarını etkileyecek, Türkiye’de ifade özgürlüğünü tamamen bitiren ve vatandaşlar olarak haber alma özgürlüğümüze ket vuran bu sansür yasasını kabul etmeyeceğiz. 

Peki bu 40 maddelik yasa teklifi geçerse hayatımızda ne değişecek?

Örneğin, Twitter’da enflasyonun sene sonunda %100’ü geçeceğini ve alım gücünün artık iyice düşeceğine dair tahminlerinizi yazdınız. “Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” maddesi kapsamında, Savcılık bunun yalan haber olduğuna karar verirse 3 yıla kadar hapis cezası alabilirsiniz.

Bitmedi. Yasaya göre, sizin enflasyon tahmininizi retweetleyen veya paylaşan kişiler de “Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” maddesi kapsamında yargılanabilir.

Anonim hesaptan paylaşım yapmak da artık güvenli olmayacak. Çünkü Savcılık Twitter’dan bilgilerinizi alma yetkisine sahip olacak. Hatta anonim hesaptan yapılan paylaşımlara daha yüksek hapis cezası verilmesi öngörülüyor. Bununla da sınırlı değil, eğer yaptığınız enflasyon tahmini paylaşımında, yaygın kullanılan bir hashtag (etiket) kullanırsanız, örneğin #enflasyon gibi, örgütlü suçtan da yargılanabilirsiniz. 

Twitter eğer sizin bilgilerinizi Savcılık’a iletmeyi reddederse ona da ceza gelecek. Twitter’a erişim engellenecek.

Bütün bunlar yalnızca Twitter için geçerli değil. Bütün sosyal medya platformları için bu kurallar geçerli olacak. Yani kaçış yok. Herhangi bir platformda söyleyeceğiniz bir şey, bir anda kendinizi hapiste bulmanıza sebep olabilir.

Yasanın detayları şu şekilde:

• Yasada yer alan “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” gibi muğlak bir ifadeyle hem medyadaki içeriği hazırlayan hem de bu içeriği paylaşan kişiler, savcılarla karşı karşıya kalıp ağır para cezaları ve 3 yıla kadar hapis cezasına varan yaptırımlarla karşılaşacak.

• Twitter, YouTube gibi sosyal ağ platformları Türkiye’de ikamet eden ve Türk vatandaşı olan bir temsilci atamak zorunda.

• Bu temsilciler, istenildiği durumlarda kişisel verilerimizi adli kurumlara iletmekle yükümlü olacak. Eğer vermezse, %90’a kadar şirketlerin bant genişliğinin daraltılması hakkına sahip olunacak.

• Sosyal ağ platformları hakkında içerik kaldırma ya da erişim engeli verilmiş bir içeriği kaldırmazsa bu platformlara 6 aya kadar reklam verilmesi yasaklanacak. Aynı zamanda 1 milyondan 30 milyona kadar para cezası verilmesini öngören maddeler de mevcut.

• Anonim bir hesaptan yaptığınız paylaşım “Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” kapsamında değerlendirilirse, yine ilgili sosyal medya platformunun temsilcisinden bilgilerinize erişilebilecek. Ve hatta Anonim hesaplardan paylaşımlara uygulanacak hapis cezaları, açık kimlikli hesap sahiplerine göre daha fazla olacak.

• Hashtagler /etiketler de halkta paniğe yol açacağı düşüncesiyle suç konusu sayılabilecek. Üstelik, bu taglerin toplu olarak paylaşılması nedeniyle örgütlü suç da sayılabilecek.

• Erişime engelli bir haberi sosyal medya hesabından paylaşmak, anlık gelişen bir olaya ilişkin son durumu aktarmak veya yorum yapmak, bunları paylaşan hesaplardan retweet etmek de suç olarak değerlendirilebilecek.

Bunlar, 40 maddeden oluşan yasa tasarısının yalnızca bir kısmı. Tasarının tamamı, sosyal medya platformları, internet gazetecileri, basın mensupları ve sosyal medya kullanıcılarının tümünü ilgilendiren önemli değişiklikler öngörüyor.

Son 7 yıldan bu yana Cumhurbaşkanına hakaret iddiasıyla; 160 bin 169 soruşturma, 35 bin 507 dava açıldı. Bu davalardan 3 bin 625 kişiye hapis cezası verildi. Bu sansür yasası çıkarılırsa bu sayılar daha da artacak. Basına, internete, sosyal medyaya çok ağır bir darbe gelecek. İfade özgürlüğü gelecek ve insanlar susturulacak.

Yani, ya bugün ses çıkarırız ya da kendi ülkemizde susmaya razı oluruz.