Dolar : Alış : 7.3708 / Satış : 7.3841
Euro : Alış : 8.9420 / Satış : 8.9581
HAVA DURUMU
hava durumu

sakarya14°CParçalı Bulutlu

- Hoşgeldiniz - Sitemizde 34 Kategoride 11268 İçerik Bulunuyor.

SON DAKİKA

Ahmet AYA “Adapazarı Şeker üzerinde oyun oynadılar”

15 Mayıs 2016 - 0 views kez okunmuş
Ana Sayfa » ana manset»Ahmet AYA “Adapazarı Şeker üzerinde oyun oynadılar”
Ahmet AYA “Adapazarı Şeker üzerinde oyun oynadılar”

Adapazarı Şeker Asya Katılım Bankasının kucağına bırakıldı

Sınırlı Sorumlu Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet AYA” Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifi 1951 yılında 1163 sayılı Kooperatifler Kanununda belirtilen tüzel kişiler arasında değişir ortaklı, değişir sermayeli olacak şekilde kurulmuştur. Kuruluş Amacı; Kooperatif ortaklarının gereksinim duyduğu her türlü tarımsal girdilerin temini ile her türlü damızlık ve besi hayvanları, muhtelif yemleri, bitkisel ürün, tohum, fide ve fidanları yurt içi veya yurt dışından temin ederek peşin, uygun taksitlerle veya banka kredili olarak ortaklarına satmak, ortaklarının pancar ve pancar dışındaki çeşitli tarım ürünlerinin alınması, işlenmesi, değerlendirilmesi ve pazarlanması amacıyla plan ve projeler hazırlamak, gerektiğinde bunlarla alakalı şirket ve tesisler kurmak ya da satın almak yada bu amaçlarla kurulmuş şirket ve kuruluşlara iştirak etmektir.

Bu bağlamda Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifi ortaklarına ve bölge çiftçisine daha iyi hizmet edebilmek, bölgesinde pancar ekimi ve tarımını daha fazla desteklemek amacı ile 2004 yılında özelleştirme kapsamına sokulan Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş.’nin kamu hisselerini, 2005 yılında yapılan ihale sonucu, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’ndan 45.750.000- Amerikan Dolarına satın almıştır.  Satış bedelinin tamamını Asya Katılım Bankasından kullanmış olduğu kredi ile ödemiştir. Bu satın alma işleminden önce, S.S.Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifinin, Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş.’deki hissesi % 36,73 iken,  14.07.2004 yılında yapılan sermaye artırımı ile S. S. Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifinin hisse oranı % 4,38’e düşmüştür. Adapazarı Şeker Fabrikası kurulduğu günden, özelleştirmesi yapıldığı güne kadar, devlet tarafından idare edilmesi nedeniyle, oluşan zararın faturaları da sermaye artırımı ile Kooperatif ortaklarına yüklenerek Kooperatifin hissesi % 4,38’e düşürülmüştür.

ADAPAZARI ŞEKER FABRİKASI A. Ş.

Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş., 16 Ocak 1952 tarihinde % 52.42 Türkiye Şeker Fabrikaları A. Ş’ye, % 36,73’ü S. S. Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifine, % 5,02’si Amasya Şeker Fabrikasına, % 5’i S. S. Eskişehir Pancar Ekicileri Kooperatifine, % 2,8’i  S.S. Alpullu Pancar Ekicileri Kooperatifine ve % 0,03’ü de gerçek şahıslara ait olmak üzere, mevzuatlara uygun bir şekilde kurulmuş Anonim Şirkettir. Şirkete ait Adapazarı Şeker Fabrikası da 11 Ekim 1953 tarihinde işletmeye açılmıştır. Adapazarı Şeker Fabrikası, Uşak, Alpullu, Turhal, Eskişehir fabrikalarından sonra kurulan beşinci şeker fabrikasıdır.

Şirketin kuruluş amacı: Her nevi şeker üretmek, gereken bölgelerde şeker pancarı ile şeker üretebilecek diğer bitki ve tohumları üretmek ve ürettirmek, hasıl olacak yan ürünleri değerlendirmek, şeker pancarı ve şeker pancarı münavebesine giren her türlü bitkileri değerlendirmek, gıda maddeleri imal etmek, konu ile ilgili araştırma ve geliştirme yapmak ve tesisler kurmaktır.

Adapazarı Şeker Fabrikası, 1995 yılından 1999 yılının ağustos ayına kadar, yani yörede yaşanan büyük depreme kadar, 248.565 bin ton şeker üretirken, depremden sonra üretilen pancar, başka illere özellikle de Eskişehir Şeker Fabrikasına işlenmek amacı ile gönderildiğinden, 2000 yılından 2005 yılına kadar toplam 125.435 bin ton üretim yapılmıştır. Yani depremden sonra üretim %50 oranında düşmüştür. Deprem öncesi şeker fabrikasının son 5 yılının ortalaması 50 bin ton iken, depremden sonraki son 5 yılın ortalaması 25 bin tondur. Deprem sonrası çalışmayan bir fabrika olmasından dolayı çiftçilere sembolik kotalar verilerek üretim yarı yarıya düşürülmüştür. S. S. Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifi, Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş.’nin hisselerini ve tamamı Şirkete ait olan Adapazarı Şeker Fabrikasını Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’ndan satın ve devir aldığında, fabrikanın yıllık üretim kapasitesi 99 bin ton idi. T.C. Şeker Kurumu’nun icra organı Şeker Kurulu, ne hikmetse, Adapazarı Şeker Fabrikasını, özelleştirmeden sonra, yani bir çiftçi kuruluşu olan Kooperatifimiz satın aldıktan sonra, aslında çok daha fazla destek vermesi gerekirken, çiftçinin üretimini desteklemesi gerekirken, üretimi kısıtlamış ve yanlış kota uygulaması yaparak fabrikanın çöküşünü hazırlamıştır. Şöyle ki; kotalar şeker fabrikalarının son 3 yıllık ortalama üretimleri baz alınarak verilmektedir. Adapazarı Şeker Fabrikasına da, depremden aldığı hasarlar nedeniyle çalıştırılmadığı, üretim yapamadığı son 3 yıllık ortalaması alınmıştır. Adapazarı Şeker Fabrikasının kota hesaplamasına giren 2002-2003-2004 yıllarında Fabrikanın çalışmadığı belgelerle sabittir. Yörede sembolik pancar üretimleri yaptırılmış, bunlardan şeker üretimi de diğer şeker fabrikalarına gönderilerek yaptırılmıştır. Aslında Adapazarı Şeker Fabrikası, yeni kurulan bir şeker fabrikası gibi düşünülebilir yada 1999 yılında yaşanan depremden önceki son 3 yıllık üretimi baz alınarak kota hesaplaması yapılması gerekirdi. Ama bu yapılmadı ve yanlış uygulama nedeniyle, hem Adapazarı Şeker Fabrikası, hem Kooperatifimiz hem de pancar üreticisi telafisi imkansız bir şekilde zarara ve zora sokuldu. Adapazarı Şeker Fabrikası özelleştirildiğinde, 1999 yılı ve öncesi 3 yıllık ortalamasına göre kotası minimum 55 bin ton olması gerekirken, Şeker Kurulu 22 bin 500 ton gibi sembolik bir kota vererek, çöküşün başlangıcına neden olmuştur. Başlangıçta çok düşük verilen bu kota yüzünden Adapazarı Şeker Fabrikası, 7 yılda; yaklaşık (2005-2011) 385 bin ton şeker üretmesi gerekirken 258 bin 165 ton şeker üreterek, 127 bin ton civarında şeker üretimi, yani bugünkü değeri ile ortalama 304 milyon zarara uğratılmıştır. Bu yetmezmiş gibi Şeker Kurulu peş peşe 3 yılda toplamda 70.411.694-TL de Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş.’ye idari para cezası tesis ederek, Kooperatifimizi, 2012 yılında, hem Şirket hisselerini hem de Fabrikayı, Asya Katılım Bankasına adeta terk eder gibi ayrılmak zorunda bırakmıştır.

aya

Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş.’nin kamu hisselerinin satış ve devrinin alındığı 2005 yılının ekim ayından itibaren, çalışamaz raporu olan şeker fabrikasını 1 yıl gibi kısa bir zamanda bakımını, onarımını ve tamiratını yaptırarak Eylül 2006’da pancar alıp şeker üretimi yapacak hale getirdik. Ancak bu kadar olağanüstü çabaya rağmen Adapazarı Şeker Fabrikasına, hiç hak etmediği bir şeker kotası tahsis edilmiştir. 99 bin ton üretim kapasitesi olan bir fabrikaya 22 bin 500 ton şeker kotası verilmiştir. Ayrıca depremden sonra fabrikanın çalışamaz raporu olduğundan bölgede pancar ekimi frenlenmiş, ekmeye devam eden pancar çiftçisine de sembolik kotalar verildiğinden yörede pancar tarımından uzaklaşılmıştır. Fabrika çalışmaya başladığında, yörede pancar tarımı yok denecek kadar azalmıştı. Adapazarı Şeker Fabrikası bir taraftan yöre çitçisini yeniden pancar tarımına özendirmeye çalışmakta, bir taraftan 7 yıldır çalışmayan Fabrikayı kısa sürede çalıştırmaya başlatmış olmasının sorunlarıyla mücadele ederken, Şeker Kurulu, bir inanılmaz olaya daha imza atarak, Adapazarı ve yöresi dışından pancar alımını yasaklayan 136 /1 sayılı kararı tesis ederek Adapazarı Şeker Fabrikasının Eskişehir bölgesinden pancar alımını engellemiş, ayağına bir kurşun da böyle sıkmıştır. Oysa, ne Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş.’nin özelleştirilmesi nedeniyle hazırlanan ihale şartnamesinde, ne hisselerin satış ve devrini düzenleyen Sözleşme ve diğer protokollerde Adapazarı Şeker Fabrikasının sadece kendi yöresinden pancar alacağına ilişkin veya Eskişehir veya başka bir ilden pancar alamayacağına ilişkin düzenleme bulunmamaktadır. Kaldı ki Adapazarı Şeker Fabrikası Devlet yönetiminde iken yani 1990 yılından 1999 yılı depremine kadar Eskişehir ve yöresinde ekimler yaptırmış ve bu yıllar arasında Bu bölgeden 1 milyon 294 bin 500 ton pancar getirmiş ve Adapazarı şeker fabrikasını karlı hale getirebilmek için işlemiştir. Diğer taraftan Şeker Kurulu’nun aldığı bu karar, hiçbir şeker fabrikasını uzaktan yada yakından etkilememekte sadece ve sadece Adapazarı Şeker Fabrikasını içinden çıkılmaz zarara sebebiyet verecek şekilde etkilemekte, uyulması halinde ise üretimini sekteye uğratacak kadar radikal bir karar olarak tesis edilmiştir.

Adapazarı Şeker Fabrikası, geçmişte (1999 depreminden önce) olduğu gibi 2005 yılından sonrada Eskişehir ve bölgesinden pancar alacaktı, almak zorunda idi, çünkü kendi bölgesinde çiftçi pancar ekiminden soğutulmuş, pancar ekecek çiftçi yok denecek kadar azalmıştı. Ancak Şeker Kurulu, Eskişehir bölgesinde yaptırılan üretimleri yok sayarak, Adapazarı Şeker Fabrikası’nın hayatiyetini düşünmeden,  2007, 2008, 2009 yıllarında, Eskişehir bölgesinde yaptırılan pancar üretimlerine, toplam 70 milyon ceza keserek Şirketin ve fabrikasının tamamen çıkmaza girmesine neden olmuştur. Kesilen bu cezalara Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş. tarafından Danıştay 13. Dairesinde, iptali istemli davalar açılmıştır. 2009 yılında Şeker Kurulu tarafından tesis edilen 19.028.850-TL ‘lik idari para cezasını  Danıştay 13. Dairesi, 2013 yılında iptaline karar vermiş, ancak bu kararı Şeker Kurumu temyiz etmiştir. Kooperatif Adapazarı Şeker Fabrikası A.Ş.’deki hisselerini 24/09/2012 tarihinde Asya Katılım Bankasına devir etmiştir. Danıştay 13. Dairesi idari para cezasının iptali kararını 28/11/2012 tarihinde vermiştir. Adapazarı Şeker Fabrikasının Asya Katılım Bankası tarafından işletilmesine başlanmasından neredeyse 6 ay gibi kısa bir süre sonra Şeker Kurulu, Adapazarı Şeker Fabrikasının kotasını 14 bin ton kadar arttırmıştır.

Adapazarı Şeker Fabrikasının Eskişehir yöresinde ürettirmiş olduğu pancara, Şeker Kurulu tarafından tesis edilen idari para cezalarının iptali için açılan davalardan ilki aleyhe kesinleşmiş diğerleri de Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunda karar aşamasındadır.

Ancak tüm bunların yanında en önemli hususlardan biri de şudur ki, Şeker Kurulunun almış olduğu bu aleyhe kararlar nedeniyle Adapazarı Şeker Fabrikasının yaşadığı kaosu gören Meclis, Şubat 2011’de 6111 Sayılı Kanunun içerisine, Şeker Kanunu 5. Maddesine şu cümleyi eklemiştir: “Şirketler kendi ekim alanlarından yeterli hammadde bulamadığı taktirde münavebe esasları dahilinde kendi ekim alanları dışından da Kurumun denetiminde üreticilerle sözleşme yaparak pancar temin edebilirler’’. Bu kanun maddesi ile yapılan yanlışların önlenmesi düşünülmüş ancak Kanun çıkıncaya kadar Şeker Kurulu tarafından tesis edilen idari para cezalarının yargılamaları devam ettiğinden kaos hala sona erdirilememiştir. Kanundan sonra Adapazarı Şeker Fabrikası, istediği yerde pancar ürettirebilmektedir. Fakat, bu aşamaya gelinceye kadar, Adapazarı Şeker Fabrikası A. Ş.’deki % 98.80 hissesini satmak zorunda bırakılan S. S. Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifine olan olmuştur. Bu keyfi uygulamalarla, S.S.Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifi hissedarlığı döneminde, ekonomik olarak hiçbir şekilde yerinden kımıldama şansı bırakılmayan Fabrika, Asya Katılım Bankasının kucağına, bu keyfi uygulamaları çıkartanlarca, adeta bırakılmıştır.

YORUMLAR

BENZER HABERLER

KÖŞE YAZARLARI

Tüm Yazarlar